Nhôm được sử dụng rộng rãi trong các dự án công nghiệp nhờ trọng lượng nhẹ, độ bền cao và khả năng chống ăn mòn tốt. Hợp kim nhôm đã được phát triển và sử dụng trong nhiều thập kỷ, và ngày nay chúng là vật liệu không thể thiếu cho nhiều thị trường như công nghiệp ô tô, hàng không vũ trụ, xây dựng, linh kiện điện tử, và nhiều lĩnh vực khác.

Vật liệu đa năng này có thể được gia công theo nhiều cách: đúc, đùn, rèn, và foil, mang lại vô vàn khả năng thiết kế.

Ngoài các tính chất nhẹ và bền, nhôm còn có bề mặt mịn và tạo độ tương phản cao, khiến nó trở thành vật liệu lý tưởng cho việc đánh dấu và khắc công nghiệp. Việc khắc ký tự trên nhôm đảm bảo các yêu cầu truy xuất nguồn gốc, quy định nhà máy, và tăng độ nhận diện thương hiệu trong khi vẫn giữ nguyên tính toàn vẹn của chi tiết khắc.

Các giải pháp khắc nhôm của Gravotech

• Khắc bằng laser
• Khắc chấm đột & khắc vạch (Dot peen & scribing)
• Khắc quay & CNC (Rotary & CNC)
• Bàn laser (Laser tables)

Khắc bằng laser trên nhôm

Công nghệ laser là một trong những phương pháp linh hoạt và hiệu quả nhất để đánh dấu nhôm. Đây là quá trình không tiếp xúc, giúp loại trừ mài mòn dụng cụ và hạn chế biến dạng chi tiết. Tùy thuộc vào hợp kim và xử lý bề mặt, đánh dấu bằng laser tạo ra vết tương phản màu đen hoặc trắng.

Trên nhôm anot hóa (anodized), laser cho vết trắng có độ phân giải cao, trong khi trên nhôm trần (bare aluminum), phản ứng tạo ra các vết khắc tối, nét rõ. Đánh dấu bằng laser giữ được tính toàn vẹn cấu trúc của vật liệu đồng thời có độ bền cao chống mài mòn và tác động môi trường. Phương pháp này lý tưởng cho khắc chữ nhỏ, số sê-ri, mã vạch và logo có nhiều chi tiết.

Khắc chấm đột trên nhôm

Dot peen tạo ra các vết đánh dấu vĩnh viễn và dễ đọc thông qua việc tạo các vết lõm có kiểm soát. Quá trình để lại một ma trận các điểm có thể điều chỉnh về độ sâu và kích thước. Kết quả mang lại độ đồng đều cho bề mặt sản phẩm, với khả năng khắc ngay cả trên bề mặt chưa xử lý hoặc hơi thô.

Quá trình đánh dấu làm biến dạng bề mặt một chút mà không loại bỏ vật liệu, đảm bảo việc truy xuất nguồn gốc mà không làm hỏng chi tiết. Khắc chấm đột đặc biệt phù hợp cho mã DataMatrix và số sê-ri trên các chi tiết kết cấu. Do nhôm mềm hơn so với nhiều kim loại khác, nên mũi chạm (stylus) có tuổi thọ dài và chi phí vận hành thấp hơn khắc trên các vật liệu khác.

Khắc vạch (Scribing) trên nhôm

Scribing sử dụng mũi carbide hoặc kim cương để vạch những đường khắc liên tục, sâu trên bề mặt nhôm. Phương pháp này tạo ra các ký tự rõ ràng, thẩm mỹ và liên tục, mang lại vẻ ngoài vượt trội so với dot peen. Trên nhôm, scribing cho các đường rạch sâu, sắc nét mà các chi tiết vẫn có độ bền cao trong suốt vòng đời sản phẩm.

Scribing đặc biệt phù hợp để đánh dấu nhận diện các sản phẩm được dùng trong môi trường khắc nghiệt. Nhờ đặc tính mềm của nhôm, nên mũi khắc ít bị mài mòn theo thời gian, giảm chi phí thay thế và thời gian dừng máy.

Khắc quay (Rotary engraving) trên nhôm <h3>

Khắc quay còn gọi là khắc cơ học, được thực hiện bằng dụng cụ quay để loại bỏ vật liệu khỏi bề mặt. Trên nhôm, khắc quay tạo ra các vết khắc chính xác với độ sâu có thể kiểm soát. Bề mặt hoàn thiện có thể được đánh bóng để đạt tính thẩm mỹ hoặc để thô cho các ứng dụng công nghiệp nặng.

Phương pháp phù hợp cho chữ nhỏ, logo chi tiết hoặc các sản phẩm mang yếu tố trang trí. Bằng cách loại bỏ vật liệu một cách chính xác, khắc quay đảm bảo tính bền vững và độ sắc nét cao. Nhờ tính đa dạng của các spindles và dao cắt còn có thể cắt xuyên tấm nhôm để tạo các bảng điều khiển (front panels).

Ứng dụng của việc đánh dấu trên nhôm

Công nghệ của Gravotech cho phép khắc vĩnh viễn số sê-ri, mã DataMatrix, mã QR và logo trực tiếp lên các chi tiết nhôm như khung kết cấu, khối động cơ, vỏ hộp hay linh kiện hàng không, đảm bảo truy xuất nguồn gốc đầy đủ trong suốt vòng đời của sản phẩm.

Ngoài truy xuất nguồn gốc, các giải pháp khắc quay của Gravotech được sử dụng rộng rãi trong quy trình sản xuất để gia công mặt trước sản phẩm bằng nhôm cho thiết bị điện tử với độ chính xác cao.

Trong thị trường cá nhân hóa, các máy khắc laser và khắc quay nhỏ gọn của Gravotech còn có thể tùy chỉnh các vật dụng như ly, thẻ tên thú cưng, đĩa trang trí hoặc móc khóa (carabiner) ngay tại cửa hàng, tạo ra các thiết kế độc đáo mang tính cá nhận hoá và bền bỉ theo thời gian.

Bảng so sánh nhanh các công nghệ khắc và đánh dấu trên nhôm 

FAQ: 6 câu hỏi được các chuyên gia của chúng tôi nhận nhiều nhất

Công nghệ nào phù hợp nhất để khắc/đánh dấu trên nhôm?

Việc lựa chọn phụ thuộc vào ứng dụng cụ thể. Khắc laser phù hợp cho độ chính xác cao và đồ họa chi tiết; dot peen thích hợp cho nhận diện công nghiệp vĩnh viễn; scribing tạo các đường khắc mượt, thẩm mỹ trên chi tiết lớn; còn khắc quay phù hợp cho các vết cắt sâu, mang tính truyền thống với bề mặt hoàn thiện rất đẹp. Vì vậy công nghệ nào phù hợp còn tuỳ thuộc vào từng bài toán cụ thể.

Khắc laser trên nhôm có làm hư hại vật liệu không?

Không. Khắc laser là công nghệ không tiếp xúc, chỉ tác động lên bề mặt nhôm mà không làm suy giảm cấu trúc vật liệu. Máy khắc laser trên nhôm tạo ra dấu khắc vĩnh viễn, rõ ràng với độ tương phản có thể điều chỉnh, đặc biệt hiệu quả trên nhôm anodized.

Độ bền của việc đánh dấu trên nhôm như thế nào?

Khi được thực hiện bằng các công nghệ đánh dấu công nghiệp như laser, dot peen, scribing hoặc khắc quay, dấu khắc trên nhôm có khả năng chống mài mòn, hóa chất và tác động môi trường. Nhờ đó, khả năng truy xuất nguồn gốc được đảm bảo trong suốt vòng đời của sản phẩm.

Nhôm có phù hợp để khắc mã DataMatrix hoặc QR code không?

Hoàn toàn phù hợp. Khả năng gia công tốt của nhôm khiến vật liệu này rất lý tưởng cho đánh dấu trực tiếp mã lên chi tiết. Dot peen và laser đặc biệt được khuyến nghị vì cho khả năng đọc cao và đáp ứng các tiêu chuẩn trong ngành hàng không, ô tô và y tế.

Kết quả hiển thị của các phương pháp khắc trên nhôm ra sao?

Hình thức thể hiện phụ thuộc vào công nghệ sử dụng: laser có thể tạo độ tương phản trắng, xám hoặc đen, dot peen cho vết dạng chấm, scribing tạo các đường liên tục, thẩm mỹ, còn khắc quay cắt sâu vào vật liệu, làm lộ bề mặt kim loại nguyên bản.

Làm thế nào để sơn phủ (paint-fill) các chi tiết khắc trên nhôm?

Sơn phủ là một cách đơn giản và hiệu quả để tăng khả năng nhận diện của các chi tiết đã khắc trên nhôm. Sau khi khắc, sơn hoặc men được đưa vào các rãnh khắc, phần dư được lau sạch, chỉ giữ lại phần sơn trong rãnh. Cách này tạo độ tương phản cao, cho phép tùy biến màu sắc và mang lại lớp hoàn thiện có tính trang trí bền đẹp. Kỹ thuật này thường được dùng cho bảng điều khiển, biển hiệu, nameplate và các sản phẩm nhôm cá nhân hóa.

Một số hình ảnh khắc trên nhôm: